Yaşam Bilgeliği Üzerine Aforizmalar - 1

Arthur Schopenhauer, 18-19. yüzyılın belki de en rasyonel ve en acımasız filozofu. Yaptığı gözlemler ve tespitler, gençlerin yaralarına tuz basacak, yaşlılara hayatlarının anlamsız olduğunu hatırlatacak ve dertlerine bir iki güzel cümlede derman arayan insanları şaşkınlığa çevirecek olsa da, gerçeklerle yüzleşmek kaçınılmaz.

Dönemin bir diğer ünlü filozofu Hegel'den dayanaksız bir optimist olduğu için ölesiye nefret eden, üniversitede onun öğretmenlik yaptığı sınıflarının dolup taşmasına, kendi sınıflarının ise boş kalmasına biraz bozulan A. Schopenhauer, yazdığı, günümüzde değerini hala koruyan ve daima korumaya devam edecek müthiş fikirleri ve tespitleriyle bilim/felsefe edebiyatında hak ettiği yeri almıştır ve Nietzsche, Freud, Thomas Mann ve Wagner'e kadar bir çok kişiyi etkilemiştir.

Schopenhauer'in kaleminden :

• "İnsanın olası mutluluğunun ölçüsü, bireyselliğiyle önceden belirlenmiştir. Özellikle, zihinsel gücünün sınırları, yüksek bir hazzı alma yeteneğini sonsuza dek belirlemiştir. Bu sınırlar darsa, dışarıdan gelen tüm çabalar, insanların ve şansın onun için tüm yaptıkları, o kişiyi sıradan, yarı hayvansı insani mutluluğun ve hoşnutluğun ötesine geçiremezler."

• "Kimse kendi bireyselliği dışına çıkamaz."

• "İç dünyası zengin bir insan, tamamen yalnızken, kendi düşünceleriyle ve hayalleriyle, eşsiz bir eğlence bulur; öte yandan, ruhsuz biri, sürekli dernekten derneğe, oyundan oyuna, yolculuktan yolculuğa ve şenlikten şenliğe koşsa bile, can sıkıntısından kurtulamaz."

• "Neşelilik doğrudan doğruya bir kazançtır. Yalnızca o, mutluluğun nakit parasıdır ve ötekiler gibi, sadece bir banka senedi değildir; çünkü yalnızca o, doğrudan doğruya şimdiki zamanda mutlu eder; bundan dolayı öz için en yüce mülktür, gerçekliği iki sonsuz zaman arasında bölünemez bir şimdiki zaman biçimindedir. Buna göre bu mülkün edinilmesini ve geliştirilmesini başka her çabanın önüne koymalıyız."

• "Olayların nesnel olarak ve gerçekte ne oldukları değil, bizim için, bizim kavrayışımız açısından ne olduklarıdır, bizi mutlu ya da mutsuz kılan: Epiktetos da bunu söyler: 'İnsanları huzursuz eden, olaylar değil, olaylar hakkındaki görüşleridir.' Ama genel olarak, mutluluğumuzun onda dokuzu, yalnızca sağlığa dayanır: Sağlık her şeyi bir haz kaynağına dönüştürür; buna karşılık, sağlık olmadan, hangi türden olursa olsun, hiçbir dışsal mülkten haz alınamaz ve öznel mülkler, zihnin, duygu durumunun, mizacın özellikleri bile, hastalıkla azalırlar ve körelirler."

• "Sağlık, kısmen güzellikle akrabadır. Her ne kadar bu öznel üstünlüğün mutluluğumuzla doğrudan doğruya değil, sadece dolaylı, başkalarını etkileme yoluyla bir katkısı olsa da güzellik yine de büyük önem taşır; erkekte de. Güzellik, kalpleri bizim önceden kazanan bir tavsiye mektubudur."

• "İç dünyası zengin bir insan, her şeyden önce acı çekmemeye, kendini ihmal etmemeye, dinginliğe ve kendi başına kalmaya yönelecektir, yani sakin, alçakgönüllü ama olabildiğince engellenmemiş bir yaşam arayacaktır ve buna göre, sözüm ona insanlarla kimi tanışıklıklardan sonra, kendi köşesine çekilmişliği ve hatta, büyük bir kafaysa eğer, yalnızlığı seçecektir. Çünkü bir kimse kendinde ne çok şeye sahipse, dışarıdan o denli az şeye gereksinir ve ötekiler de o denli az onun olabilirler."

• "Sıradan insanlar sadece zamanı geçirmeyi düşünürler; herhangi bir yeteneği olan kimse ise ondan yararlanmayı düşünür"

• "Tüm ülkelerde, toplumun baş uğraşısı iskambil oyunu olmuştur: Bu oyun topluluğun değerinin ölçüsüdür ve tüm düşüncelerin iflasıdır. İnsanların birbirleriyle alışverişte bulunacakları düşünceleri olmadığı için, iskambil kağıdır alıp verirler ve birbirlerinin parasını almaya çalışırlar. Ah, acınası insanoğlu!"

Devam edecek.